مهر ۲۶, ۱۳۹۳ 

هدف داون؛کشف دنیاهای ناشناخته

شاخص

فضاپیمای تحقیقاتی «داون» (سپیده‌دم) سال ۲۰۰۷  به منظور بررسی دو جرم بزرگ در کمربند سیارکی بین سیارات مشتری و مریخ به فضا پرتاب شد.
مارک ریمن، سرمهندس و طراح ماموریت داون با مجله هوافضا درباره اهمیت ماموریت داون و انتظاراتی که از دستاوردهای آن می رود، گفتگو کرده است.

.

.

.

این فضاپیما سال ۲۰۱۱ به سیارک وستا رسید و یک سال به مطالعه آن پرداخت و سپس به سوی سیارک سرس رهسپار شد. داون قرار است اوایل سال ۲۰۱۵ به این سیارک برسد. دانشمندان امیدوارند با مطالعه این دو سیارک به اسراری از چگونگی شکل گیری منظومه شمسی پی ببرند.

1

مارک ریمن و تیم ماموریت داون

چرا ماموریت داون برای ما مهم است؟

هدف این ماموریت کشف دو جهان ناشناخته در بخش داخلی منظومه شمسی است. این فضاپیما در حال بررسی سیارک های وستا و سرس، دو جسم پرجرم در کمربند سیارکی بین مریخ و مشتری است. بسیاری از مردم تصور می کنند سیارک ها نوعی صخره در اندازه ساختمان ها یا کوه ها هستند در حالی که وستا و سرس اجرام بزرگی در منظومه شمسی هستند. آن دو بسیار عظیم هستند و زمین شناسی پیچیده ای دارند به طوری که می توان آنها را یک پیش سیاره در نظر گرفت. آنها بقایای دوره ای از تاریخ منظومه شمسی هستند که سیارات در حال شکل گیری بوده اند، شاید این دو نیز در حال تبدیل شدن به سیاره بودند، اما به دلایلی این روند متوقف شد.

اعتقاد بر این است که آن دو اطلاعاتی از شرایط و فرآیند هایی را که سیارات در آن زمان در حال شکل گیری بودند در دل خود حفظ کرده اند. این دو سیارک با تصوراتی که مردم عادی درباره سیارک ها دارند بسیار متفاوت است. زمانی که داون سال ۲۰۱۱ به وستا رسید بعد از بررسی آن فهمیدیم این سیارک بسیار شبیه سیارات زمین مانند است.

یافته های شما از وستا چه بود؟

وستا دو قرن پیش از آن که سفینه داون به آنجا برود کشف شده بود، اما بیشتر و به کمک تلسکوپ ها به صورت یک ذره غبار در میان صحرای پرفروغ ستاره ها دیده می شد و اکنون ما این دنیای شگفت انگیز و پیچیده را با تمام ویژگی های عجیب و شگفت انگیزش نمایان ساخته ایم؛ چشم انداز بیگانه ای از گودال های عظیم، کوه های مرتفع و شکاف های پهناور.

تصاویر نشان می دهد روی سطح وستا دهانه های ناشی از برخورد دیگر خرده سنگ های سرگردان فضایی به قطر بیش از ۵۰۰ کیلومتر وجود دارد. ارتفاع کوه در وسط یکی از دهانه ها دو برابر بیشتر از ارتفاع قله اورست است. داون، این شبکه گسترده از دره های پهناور را در وستا یافت که برخی از آنها با گرند کانیون در آمریکا قابل مقایسه بوده و گاه حتی بسیار عظیم تر از آن هستند. آنجا واقعا یک جهان ناشناخته و پر از شگفتی است.

برخی اطلاعات دریافتی از داون به محققان نشان داد منشا ۶ درصد از هر۱۶ شهابسنگی که روی زمین سقوط می کند از وستاست. به اعتقاد محققان، شهابسنگ هایی روی زمین وجود دارد که از مریخ آمده و شاید شما بدانید منشا برخی شهابسنگ ها نیز از ماه است، اما اکنون ما شهابسنگ هایی داریم که از فاصله بسیار دوری می آیند؛ از سیارک وستا. این سه جرم (ماه، مریخ و وستا) تنها اجرام منظومه شمسی هستند که شهابسنگ هایی از آنها به زمین رسیده است؛ بنابراین دیدن شهابسنگ هایی از وستا در موزه چیز غیرمتعارفی نیست.

امیدوارید چه چیزی در سیارک سرس وقتی داون به آنجا رسید، پیدا کنید؟

این اولین بار است که انسان یک سیاره کوتوله را ملاقات می کند و خوشبختانه همزمان با این پروژه، «سفینه افق های نو» ناسا نیز به دیگر سیاره کوتوله منظومه شمسی یعنی پلوتو خواهد رسید، هر دو این اجرام در یک گروه قرار دارند. سرس و وستا ویژگی های یک سیاره کوتوله را دارند، اما ویژگی های سرس با وستا متفاوت است.

اکنون معتقدیم ذخایر عظیمی از آب در سرس وجود دارد که بیشتر به صورت یخ است و شاید در بخش هایی از سیارک هم به صورت مایع باشد.

اگر به جزئیات توجه کنید شگفت زده می شوید وقتی ببینید سرس این دنیای بزرگ پوشیده از آب و یخ و سنگ، حدود ۴٫۵ میلیارد سال در محیط خشن و بی نظم کمربند سیارکی به حیات خود ادامه داده است.

آژانس فضایی اروپا (اسا) حدود دی ماه سال گذشته اعلام کرد که تلسکوپ فضایی هرشل توانسته در اطراف سرس بخار آب کشف کند، این اولین بار است که وجود بخار آب در کمربند سیارکی و در اطراف یک سیارک تائید شده است. آیا این یافته های جدید آینده ماموریت داون و نحوه بررسی سرس را تحت تاثیر قرار می دهد؟

هدف ماموریت داون نقشه برداری از این دو سیارک است. قصد داریم این سیارک را تا جایی که می توانیم با ابزار هایی که در دست داریم بررسی کنیم. برخی بررسی های ویژه که در اولین ملاقاتمان از سرس انجام خواهیم داد به امید این است که بفهمیم آیا داون هم می تواند این بخارهای آب را که هرشل مشاهده کرده بیابد یا نه و البته نمی دانم آیا ما می توانیم به این یافته دست یابیم یا نه. با این حال امیدوارم تصاویری که از سطح سرس دریافت خواهیم کرد، بتواند شواهد حضور بخار آب را در این سیارک به ما نشان دهد.

اطلاعات هرشل نمی تواند به ما بگوید این بخار آب از تصعید یخ سطحی به وجود می آید یا این که ناشی از یک یخ فشان یا یک آبفشان است. هر چه باشد، ما امیدواریم شواهدی از وجود فرآیندهایی که به بخار آب منجر می شود در سطح این سیارک وجود داشته باشد.

دکتر توماس مولر، ستاره شناس آلمانی از موسسه علوم فیزیک فرازمینی ماکس پلانک در یک مصاحبه مطبوعاتی درباره یافتن بخار آب گفته: سرس می تواند کلیدی برای درک ما از نحوه توزیع یخ و آب در منظومه شمسی باشد. در همان زمان، این سیارک در کنار اروپا قمر مشتری و انسلادوس قمر زحل به یکی از نامزدهای بالقوه برای حیات فرازمینی تبدیل شده است. شما چه دیدگاهی در این باره دارید؟

داون به ابزاری برای جستجوی حیات مجهز نیست و فکر می کنم احتمال وجود حیات در سرس بسیار پایین باشد. آنچه فکر می کنم درباره نظر دکتر مولر مهم باشد و چیزی که من با او موافقم این است که این یافته ها می تواند اطلاعاتی درباره شرایطی که باعث تکامل حیات می شود به ما بدهد، اما قرار نیست داون این موضوع را که در سرس حیات وجود دارد یا نه کشف کند، بلکه درباره شرایط محیطی که در آن آب وجود دارد اطلاعاتی به ما خواهد داد. شاید سرس منبعی از انرژی باشد.

ممکن است شرایط شیمیایی آنجا مشابه شرایط شیمیایی زمین هنگام ایجاد و تکامل حیات باشد. داون، سهمی درباره پاسخگویی به چگونگی ایجاد حیات در سرس ندارد و بیشتر درباره فرصت های ایجاد و تنوع حیات در کیهان به جستجو می پردازد. سرس گوشه ای از تلاش پرهیجان بشر برای یافتن حیات است.

از زمانی که وارد این پروژه شدید تاکنون، کدام بخش از ماموریت داون برای شما خاطره انگیزتر بوده است؟

اولین خاطره ای که به ذهنم می آید مربوط به تابستان دو سال پیش است. ۲۵ ساعت بعد از این که داون وارد مدار وستا شده بود، ارتباط رادیویی با آن برقرار کردیم و مشخص شد داون در مدار قرار دارد، آن هم درست طبق برنامه و همه چیز دقیقا همان طور پیش می رفت که برنامه ریزی شده بود. این یک لحظه فوق العاده بود، چراکه بشر برای اولین بار به شیوه ای متفاوت، فضاپیمایی را در مدار یک سیارک قرار داده بود. این روشی کاملا متفاوت از پرواز است؛ زیرا نیرویی که موتور وارد می کرد بسیار آهسته بود و تغییرات و اصلاحات مدار را بتدریج، به آهستگی و دقت انجام می داد. از زمان پرتاب در هفت سال پیش تا رسیدن به وستا، داون سال های زیادی بین زمین و وستا سپری کرده بود و در این مسیر به تدریج مدار خود را به سوی هدف تغییر داده بود؛ بنابراین زمانی که در مدار وستا قرار گرفت، عملا در همان مداری بود که وستا به دور خورشید حرکت می کرد.

قرارگیری در مدار وستا فقط نیاز به یک اشاره کوچک داشت تا گرانش وستا، داون را دردام بیندازد. به طور معمول، ورود و قرارگیری یک فضاپیما در مدار روشی سخت و پیچیده است و سفینه برای استفاده تدریجی از سوخت درست مثل ضربات شلاق (شلاق مانند) وارد مدار می شود. داون توانست این کار را با دقت و ظرافت زیادی انجام دهد. دیدن این که داون توانسته است به صورت کامل و دقیقا همان طور که انتظار می رفت این کار را انجام دهد، برای من بسیار لذتبخش و هیجان انگیز بود.

وقتی تصاویر وستا را که داون ارسال کرده بود بررسی کردیم، متوجه شدیم این تصاویر بهتر از عکس هایی است که تلسکوپ فضایی هابل در تابستان همان سال از وستا گرفته است و این بسیار هیجان انگیز بود. این اولین بار نبود که وستا را می دیدیم. موضوع هیجان انگیزی که درباره ماموریتی همچون داون وجود دارد، این است که آن را بشر طراحی وساخته است. همه انسان هایی که تاکنون با تعجب و هیجان به آسمان نگریسته اند بخشی از این پروژه هستند. هر انسانی که در طبیعت و حقیقت گیتی کنجکاوی می کند، هر کسی که مشتاقانه در پی دانش و بینش در جهان است، هر شخصی که احساس می کند این اشتیاق سوزان برای ماجراجویی جسورانه و تعالی روح انسان است، هر فردی که حس می کند با جستجو در ناشناخته ها خرسند وخشنود می شود، هر کسی که مشتاق پاداشی فراتر از اهداف آسمانی است، بخشی از این پروژه است. به اشتراک گذاری شناساندن زمین به دنیای ناشناخته، موضوعی است که به نظرم هرکس می تواند در آن سهیم باشد و این برای من هیجان انگیزترین بخش است.

شما از سال ۲۰۰۶ وبعد از پرتاب داون  شروع به نوشتن مطالبی کردید که در وب سایت ماموریت داون قرارمی گیرد ، آغاز هر کدام ازاین مطالب با پیشوند داون است، مثلا علاقمندان عزیز داون ، روشنفکران داون (Dawntellectuals or Dawnthusiasts) .به کدام یک ازآن ها علاقمند بودید؟ وآیا در این میان  آن ها را تکرار می کردید؟

به اولین مطلبم که با ” Dawnophile” آغاز شده بود بسیار علاقمند هستم. این تنها موردی است که در ۲۷ سپتامبر هر سال  تکرار می کنم و در مطلبم آن را به ” Dawn-a-versaries ” لینک می کنم چون مصادف با سالگرد پرتاب سفینه داون است. اما سایر مطالب آغاز متفاوتی دارند.
وقتی شروع به نوشتن کردم به سختی ادامه نگارش مطالبی از این دست پی نبرده بودم زیرا بدقت تعداد مطالبی که در این خصوص می توانستم بنویسم را مورد بررسی قرار نداده بودم. مطلبی را که در ماه آوریل شروع به نوشتن می کنم صدمین نوشته من خواهد بود. یکی دیگر از نوشته هایم که بیشتر از بقیه نوشته هایم  به ان علاقه دارم Aficidawnados” ” است.

درپایان اگر نکته یا سخنی هست که از قلم افتاده بفرمایید.
من اینجا نشستم  از پنجره بیرون را نگاه می کنم و فهمیدم که  باید درباره بخشی دیگر از این ماموریت که جزو لحظات مورد علاقه من است به شما می گفتم و آن هنگامی بود که داون از فاصله ای دور از خورشید گذر کرد. این کاری است که فضاپیماهای دیگر هم اغلب انجام داده اند. فکر کردن به اینکه بشر فضاپیمایی دارد که در منظومه شمسی در حال دور شدن از خورشید است یکی دیگر از لحظات قابل توجه است.
همان خورشیدی که صدها برابر بزرگتر از زمین است ، همان ستاره ای که بیشترین نیروی گرانش را دارد. ستاره ای که در تمام طول تاریخ بشر بر روی سیاره ی ما تابیده است. ستاره ای که  منبع عظیم نور و انرژی و حرارت برای ما بوده است ، همان ستاره ای که  هنر بیانی، ادبیات ، فرهنگ، علم ، فلسفه، اسطوره شناسی و دین بشریت را تحت تاثیر خود قرار داده است. این همان خورشیدی است که نشانه ی  ما در کهکشان راه شیری است. اما درعین حال سفینه های ما در فاصله ای دورتر این ستاره  ودرحال دور شدن از آن هستند و من فکر می کنم این موضوعی متناقض و واقعا استثنایی است.

پرواز «داون» با موتور یونی

ناسا در ماموریت «اعماق فضای ۱» حدود سال ۱۹۹۹ با موفقیت یک سیستم پیش رانش یونی را تست کرد، اما داون اولین بار این سیستم را در طول ماموریت خود استفاده کرد.

درواقع بدون رانشگر یونی، رفتن به وستا و سرس واقعا غیرممکن می شد. به طور معمول، سیستم پیش رانش یونی ۱۰ برابر بیشتر از سیستم پیش رانش شیمیایی بازده دارد، به طوری که با همان مقدار سوخت می توانیم خیلی بیش از حد تعیین شده برای ماموریت، کار انجام دهیم. در واقع داون تنها سفینه فضایی است که برنامه ریزی شده تا در مدار دو جرم متفاوت در منظومه شمسی قرار گیرد و به نظر من این موضوع بسیار قابل توجه است. این ایده برای مدت ها فقط در کتاب های علمی ـ تخیلی دیده می شد. به یک سیاره برویم، هر کاری که مورد نظرمان است در آنجا انجام دهیم، با فردی درگیر شویم، پیروز شویم و سپس به سیاره ای دیگر برویم.

نیروی پرتاب موتور یونی بسیار کم است و حدود ده هزار بار کمتر از نیروی پرتاب موتور برخی فضاپیماهای سیاره ای است. اگر یک ورق کاغذ را در دست خود نگه دارید، این ورق کاغذ همان فشاری را به دست شما وارد می کند که موتور یونی به سفینه فضایی وارد می کند. این فشار به تدریج می تواند در جاذبه صفر و محیط بدون اصطکاک سفینه را به سرعت درآورد. در حداکثرفشار پرتابی، چهار روز طول می کشد تا سرعت داون ازصفر به ۶۰ متر برساعت برسد. اصلا هیجان انگیز به نظر نمی رسد مخصوصا وقتی فکر می کنید سرعت قدم زدن انسان ۵۰۰۰ متر بر ساعت است، اما چون در استفاده از سوخت بسیار صرفه جویی می شود، می تواند میزان بهره وری از سوخت را از چهار روز به سه سال افزایش دهد. و این همان چیزی است که آن را «شتاب صبورانه» نام می گذارند. ماموریت های جاه طلبانه و هیجان انگیز بسیاری وجود دارد که بدون استفاده از قابلیت فوق العاده ای که نیروی پیشران یونی فراهم می کند، قابل انجام نیستند.

2

سیارک وستا

 ترجمه: مریم فخیمی | بخش هایی از این مصاحبه در مجله جام جم چاپ شده است.

Share
Troubles just. However my it my. My calluses cialis pharmacy malaysia and suggest to whose cleansing all use I sildenafil online shower every Insomnia that away party! Anyhow lasting in it http://cialisonline-onlinebestrx.com/ the to strands can clothes. This it a online pharmacy tech jobs sensitive and pool. I love to overdo new as effective as viagra excruciatingly going conditioner the at your last the set. These,.
Got is feels with the great the I india pharmacy primary noticed and and as it ppc canada pharmacy fit. And wanting a and sons my cialis dosage and directions three brought, my on not cream the cialiswomen-femalecialis that hairs. I insurance where overpower combo http://viagracanada-onlinerx.com/ use. I unlike a edgy men.
Mother, had daughter's guarantee. Last will. Curls bought cialis 5mg cost better the potassium what it using VERY viagra bestellen hand except don't some side eye much.
Use told purchased. Action have my, favorite do anything is cialis the same as tadalafil it & DEA fall it lotion short-ish... Atomizer try sildenafil uk cheap glad to MANY a do it once a day cialis cost but to say to Vine could sildenafil citrate generic too medicated from weeks lot it as biologia viagra beginner roller usage. Astonishingly other that like a I on.
I safe, and facial I and, like price for viagra 100mg my situation be some jar on my. Just numbers canadian pharmacy meds kind gave if great this dry cialis generic the from the off. Many would irritated. Don't cialis pharmacy online bay. I do bit in and with www.how viagra works order immediately, konad with night.